Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri , Enerji bir türden diğerine nasıl dönüşür kısaca konu anlatımı özet

Sponsor Bağlantılar


Konu Özeti:Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri , Enerji bir türden diğerine nasıl dönüşür kısaca konu anlatımı özet, Konu ile alakalı etiketler: enerji çeşitleri ve dönüşümleri,  enerjinin bir türden digerine nasıl dönüşür, ses enerjisinin dönüştüğü enerji türleri, , ses enerjisinin dönüştüğü başka..

Konu ile alakalı etiketler: enerji çeşitleri ve dönüşümleri,  enerjinin bir türden digerine nasıl dönüşür, ses enerjisinin dönüştüğü enerji türleri, , ses enerjisinin dönüştüğü başka enerji türleri, ses enerjisi hangi enerjilere dönüşür, sesin dönüştügü enerji türleri, enerji türleri, elektrik enerjisi hangi enerji ceşitlerine dönüşebilir, çeşitli enerji türleri ve bunların birbirine dönüşümü, enerjinin bir türden diğerine nasıl dönüştügü, enerjiler birbirine dönüşür mü, enerji çeşitlerinin birbirine dönüşümü, ses hangi enerjilere dönüşür, ses enerjisinin başka enerjilere dönüşümü, enerji bir türden diğer türe nasıl dönüşür, ses hangi enerji türlerine dönüşür, enerjilerin birbirine dönüşümü, enerji türleri ve dönüşümleri, enerjiler birbirine nasıl dönüşür, elektrik enerjisi hangi enerjilere dönüştürülebilir, hangi enerjiler birbirine dönüşür, enerjinin bir türden diğerine dönüşmesi, enerjinin birbirine dönüşümü, 

 

Enerji Çeşitlerinin Dönüşümleri

Enerji</STRONG> bir türden diğerine, bir şekilden diğerine dönüştürülebilir. Fakat yoktan var edilemez veya vardan yok edilemez. Enerji her zaman mevcut bulunmaktadır. Bir şekilden diğerine dönüşen enerjiye birçok örnek vermemiz mümkündür.

El fenerimizi açtığımızda pilin içine saklanmış haldeki kimyasal enerji, ışık enerjisine dönüşmektedir. Yiyeceklerin içinde kimyasal enerji saklanmış halde bulunmaktadır. Yiyecekleri yediğimizde vücudumuz bu saklanmış enerjiyi hareket enerjisine ( Kinetik Enerji ) dönüştürmekte ve günlük faaliyetlerimizi yapmamıza sağlamaktadır.

Eğer vücudumuzun ihtiyacından fazla enerji içerecek miktarda yemek yiyecek olursak, vücudumuz bu fazla enerjiyi yağ hücreleri olarak saklamaktadır. İşte bu yağlar vücudumuzun potansiyel enerjisini ( Depolanmış Enerji ) oluşturmaktadır.

Telefonla konuştuğumuzda, sesimiz elektrik enerjisine dönüşmekte, kablolardan geçerek aradığımız telefona ulaşmakta ve diğer telefonda tekrar ses enerjisine dönüşmektedir.

Taşıtlar benzinde depolanmış olarak bulunan kimyasal enerjiyi kullanmaktadır. Araba motoru kimyasal enerjiyi ısı ve hareket enerjisine dönüştürmekte ve böylece tekerleklerin dönmesi sağlanmaktadır.

Tost makinesi elektrik enerjisini ısı ve ışık enerjisine dönüştürmektedir. Tost makinesinin tellerine bakarsanız, kıpkırmızı parladığını görebiliriz.

Televizyon elektrik enerjisini ışık ve ses enerjilerine dönüştürmektedir.

Bir lastiği çektiğimizde iş yapmış oluruz. Yapılan iş lastiğin içinde enerji olarak depolanır. Lastiğe bir cisim tutturup bıraktığımızda cisim hareket eder. Böylece lastiğin içinde depolanan enerji hareket enerjisine ( Kinetik enerji ) dönüşür. Ağzını mantar tıpa ile kapattığımız bir cam tüpü ısıttığımızda, tüpün içindeki havanın ısınarak genleşmesi sonucunda mantar tıpa fırlar. Burada ısı enerjisi hareket enerjisine ( Kinetik enerji ) dönüşmüştür.

İki cismi birbirine sürttüğümüzde cisimleri hareket ettirmiş oluruz. Ve cisim bir süre sonra ısınmaya başlar. Burada da hareket enerjisi ( Kinetik enerji ) ısı enerjisine dönüşmüştür.

Evlerimizi veya iş yerlerimizi ısıtmak için yakıtlardan faydalanırız. Yakıtlarda var olan kimyasal enerji ısı enerjisine dönüşür. Isıtma ve aydınlatma için elektrik enerjisini kullanırız. Elektrik enerjisi lambalar yardımıyla ışık enerjisine, ütü, ısıtıcı ve klima yardımıyla ise ısı enerjisine dönüşür.

Besin döngüsünün de her aşamasında da birçok çeşit enerji söz konusu olmaktadır. Örneğin mısırı ele alalım.

Mısır bitkisi güneş ışığını havadan aldığı karbon dioksit gazı ve topraktan aldığı su ve minerallerle birleştirmekte ve fotosentez yoluyla depolanmış enerjiye ( Potansiyel Enerji ) dönüştürmektedir. Mısır bitkinin yaprakları ve üzerindeki mısırlar büyümektedir. Mısır bitkisi ve üzerindeki mısırlar büyüdükçe bitkinin güneşten aldığı enerji yapraklara ve mısırların içine saklanmaktadır. Mısırlar şeker ve nişasta olarak saklanmış enerji ile dolmaktadır.

Mısırlar olgunlaştıktan sonra toplanmakta ve bunlarla çiftliklerdeki tavuklar ve diğer hayvanlar beslenmektedir. Tavuklar mısırdaki bu saklı enerjiyi büyümek ve hareket etmek için kullanmaktadır. Bir kısım enerjide tavukların kaslarında protein ve yağ olarak birikmektedir.

Tavuklar yeterli olgunluğa ulaştığında, çiftçi bu tavuğu mutfaklarımızda yememiz için marketlere satmaktadır. Biz bu tavuğu satın aldıktan sonra onu evimizde pişirmekteyiz. Daha sonra tavuğun etindeki saklanmış halde bulunan enerji yardımıyla biz günlük hayatımızda gerçekleştirdiğimiz çok farklı işleri gerçekleştirmekte kullanmaktayız; yürümekte, koşmakta, yüzmekte, futbol oynamakta, vs.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri


Enerji kısaca iş yapabilme yeteneğidir. Tıpkı uzunluklar gibi skaler büyüklüktür. Toplamda 8 ana enerji çeşidi verdır. Bunlar potansiyelEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ışıkEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasalEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? nükleer ve ses enerjisidir. Unutmamamız gereken ise hiçbir enerjinin kaybolmadığıdır. Olsa olsa başka bir enerji türü olmuştur.

POTANSİYEL ENERJİ Bir cismin konumu ve durumu yüzünden sahip olduğu enerjidir. Gerilmiş bir yaydaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?havada duran bir cisimde ve iple tavandan asılı bir modelde potansiyel enerji vardır. Kısaca yüksekliği olan ya da gerilmiş/sıkıştırılmış tüm cisimlerde potansiyel enerji mevcuttur.

KİNETİK ENERJİ Kinetik enerjiye sahip olmak için bir cismin hareket ediyor olması lâzımdır. Yani kinetik enerji hızı olan cisimlerin sahip olduğu enerji çeşididir. Bunlara örnek olarak koşan çocukEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? dönen tekerlek ya da yüksekten düşen bir top gösterilebilir.

ISI ENERJİSİ Cisimlerin sıcaklıkları yüzünden sahip olduğu enerjidir. Sıcaklığı yüksek ya da düşük bütün maddelerin ısı enerjisi vardır. Örnek verecek olursak: ampulEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrik sobasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? jeotermal enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısıtıcılar

ELEKTRİK ENERJİSİ Bu enerji türü bu sitedeki ana başlıklardan birini oluşturur. Cisimlerin elektrik yükleri sebebiyle sahip oldukları enerjidir. Eğer bu konu hakkında daha çok bilgi edinmek istiyorsanız buraya basın.

IŞIK ENERJİSİ Bu enerji türü karanlık bir odayı aydınlatabilecek bir enerji türüdür. Zaten adı üstünde. Yanan odunEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ampulEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? GüneşEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? lamba vb. şeyler bir şekilde sahip oldukları enerjinin bir kısmını ışık enerjisine çevirir.

KİMYASAL ENERJİ Maddelerin kimyasal reaksiyonlarda bulunması sonucu ortaya çıkar. YanmaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Yakma ve benzeri olaylar bir enerji sonucu olur ve onlar da bir enerji açığa cıkartır.

NÜKLEER ENERJİ Fisyon veya füzyon sonucu meydana gelir. Nükleer santrallerden bu şekilde elektrik elde eder. (Bir şemasını görmek için buraya tıklayın.) SES ENERJİSİ Sesin enerjisi olduğunu nasıl anlayabiliriz? Şu örnekle açılanabilir: Camın kırılması. Hani o yüksek şiddetteki çığlıkların kırdığı camları anımsayın. Bunlar sesin enerjisi yüzündendir. Zilin kinetik enerjisi ses ve biraz da ısı enerjisine dönüşür. Yani kol zile vurdukça sesin çıkması enerji dönüşümüdür.

ENERJİ DÖNÜŞÜMÜ

Daha önce de bahsedildiği gibi hiçbir enerji kaybolmaz. Sadece dönüşüm sonucu başka bir enerji türü olur. YaniEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?evrendeki enerji toplamı değişmez. Buna enerjinin korunumu denir. Bu kısmı daha çok şekiller vasıtasıyla anlatmak istiyorum. Şekilleri görmek için başlıklara basın. İlk örneğimiz hidroelektrik santrali. Kademe kademe anlatmakta yarar görüyorum. Nehirlerden gelen suyun kinetik enerjisi barajda potansiyel enerjiye dönüşür. Bu potansiyel enerji kapaklardan akarak doğrusal hareketle bir kinetik enerjiye dönüşür. Buradan da türbin görevi devralır. O doğrusal hareketi dairesel harekete çevirir; ama hâlen kinetik enerjidir. Jeneratör türbinden aldığı bu enerjiyi elektrik enerjisine çevirir ve trafolara gönderir. Bundan sonra uzun bir yolculuk sonrası evinize gelen elektrik fırınlarda ısı enerjisineEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? saç kurutma makinelerinde ısı enerjisine ve kinetik enerjiyeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ampulde ise ışık enerjisine dönüşür. Böylece 5 kademe atlatmış olan kinetik enerji sonunda bizim yararımıza çalışmış olur.

ARABANIN ANİ FREN YAPMASI
Bu hidroelektrik santralinin işleyişinden daha basittir; ama sonuç olarak enerji dönüşümü olduğu için yazmak istedim. Arabadaki yakıtın yanması (kimyasal enerji) basınç yaratarak pistonu aşağı iter ve bu enerjisini (kinetikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?doğrusal) krank miline iletir. Krank mili alığı bu enerjiyi doğrusaldan dairesele çevirir ve tekerleklere iletir. Tekerlek aldığı bu dairesel hareketi doğrusal harekete çevirir ve araba hareket etmeye başlar. Hızlandıktan sonra sürücü önüne bir şey çıkınca durmaya kalarsa arabanın hareketi yavaşlarEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yani kinetik enerjisi de azalır. Bu enerji kaybolmazEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sadece ses ve ısı enerjisine dönüşür. Fren balatalarının disklere sürtmesi sonucu ses ile ısı ve lastiğin sürtünmesi sonucu da yine ısı ortaya çıkar.

POTANSİYEL ENERJİ Potansiyel enerji belli bir yükseklik ya da gerginliği olancisimlerin sahip olduğu enerji türüdür. Biz aşağıda sadece yükseklik bahsini işleyeceğiz. Yüksekliği olan her şeyin potansiyel enerjisi de vardır. Bu enerji gerektiğinde kullanılarak başka enerjilere dönüşebilir (örneğin bir kitabı yüksekte tutarken bırakırsak potansiyel enerjisi kinetik enerjiye dönüşür.)

POTANSİYEL ENERJİYİ HESAPLAMA
Potansiyel enerji 3 şeye bağlıdır: cismin kütlesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? cismin yerden yüksekliği ve yerçekimi. Bunların hepsiyle doğru orantılıdırEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yani biri arttığında potansiyel enerji de artar. Yukarıda verilen bilgilere de dayanarak potansiyel enerjinin fomülünü vermek istiyorum. Hatırlarsanız Enerjiyi ?E?Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerjiyi de ?EP” olarak gösteriyorduk. EP=kütle x yerçekimi x yükseklik yani EP=m x g x h Örnek Kütlesi 10 kg olan bir taş yerden 5 m yüksekte duruyor. Bu taşın sahip olduğu potansiyel enerji kaç Joule?dür? (g=10N/s2) EP=m.g.h EP=10kg . 10 m/s2 . 5 m EP=10kg m2/s2 EP=10 J

KİNETİK ENERJİ
Bir cismin kinetik enerjisinin 0?dan büyük olması bize o cismin hareket ettiğini anlatır. Yani kinetik enerji sadece hareketlilerde mevcuttur ve bu enerjiyi cismin hereket ettiği için sahip olduğu enerji? diye tanımlarız. Bu enerji elektrik üretmede kullanılabilir.

KİNETİK ENERJİYİ HESAPLAMA
Kinetik enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerjiden farklı olarak 2 şeye bağlıdır: cismin kütlesi ve cismin hızı. Bunların ikisiyle de doğru orantılıdır. Kinetik enerjinin fomülü şu şekildedir. Hatırlarsanız Enerjiyi “E”Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik enerjiyi de “EK” olarak gösteriyorduk. EK=½ x m x v2 Örnek 2 saniyede 520 m yol alan ve 300 000 kg kütleye sahip olan bir Boeing 747?nin sahip olduğu kinetik enerji tam hız giderken kaç Joule?dür? EK = ½ . 260 .260 . 300 000 EK = 2602. 150 000 EK =10 140 000 000 J

Enerjinin Dönüşümü Hareket halinde bulunan bir otomobilinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hareket etmek için benzine ya da benzer bir yakıta ihtiyaç duyduğunu hepimiz biliriz. Bu yakıt ya benzindirEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ya mazottur ya da otogazdır. Ancak ne olursa olsun aracın hareketi için bir tüketimin yapılması gerekmektedir. Netice itibari ile de şu kanun aklımıza gelmektedir:’Madde vardan yokEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yoktan var olmaz.’ HakezaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? enerjinin korunumu yasası da burada devamı mahiyetinde ifade edilmektedir:Enerji vardan yokEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yoktan var olmaz. Termodinamiğin ikinci yasası der ki:’Uzayda yer alan enerji miktarı sabittirEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sadece dönüşüm vardır.’ Burada durağan bir olaydan bahsedilmemektedir. AksineEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? devamlı dinamiği olan bir dize hareketten bahsedilmektedir. Madde-enerji ve enerji-madde dönüşümü sürekli olmakta ve bu olay büyük bir denge içerisinde devam etmektedir. Sizin vücudunuzdan yayılan ya da bir tüpten yayılan alevin ısısı hiçbir zaman kaybolmamakta ve uzayın derin köşelerinde entropi dağılımına ön ayak olmaktadır. Enerjinin vardan yokEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yoktan var olmayacağı gerçeği ile enerjinin şekil değiştirme ilkeleri birleştiği zamanEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kainat efsanesinin çalışma dizesi hakkında bilgi sahibi oluruz. İlk başta verdiğim otomobil örneğinde benzinin içerisinde bulunan kimyasal enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? 4 zamanlı bir motor sayesinde hareket enerjisine çevrilmektedir. Burada ki dönüşüm iseEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasal bağların koparılması sonucu oluşan ısının harekete çevrilmesi şeklinde bir dize akımı sergilemektedir. İfade tarzı ile deEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasal bağları bulunan ve birer karbon ürünü olan benzin yakılarak ısıya ve bu ısıda harekete çevrilmektedir. Siz diyebilirsiniz ki; nasıl olurda ısı harekete çevrilebilinir? Ocağınızda kaynayan ve buhar vermeye başlayan bir çaydanlığa rüzgar gülünü yaklaştırdığınız zaman; buharın etkisi ile döndüğünü fark edersiniz. Burada ısının harekete çevrilmesine basit bir örnek vermiş bulunmaktayız. Bu örnekleri ise binlere ve hatta milyonlara çıkarmamız mümkündür. PekiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir işin yapılabilmesi için enerjiye ihtiyaç duyuluyordaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? insanların yaptıkları işler için nasıl bir enerji şekli kullanılmaktadır? Bu sorunun cevabı ilköğretimden başlayıp neredeyse hayatımızın tamamını kapsayacak şekilde bizleri meşgul etmektedir. Bizler yaşamak için yiyecekler yer ve su içerizEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? aynı zamanda havayı soluruz. İşteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? işin özü burada yatmaktadır. Nasıl ki karbon ve hidrojen ürünü fazla olan ve petrol polimeri olan benzin yakıldığında hareket sağlanıyorEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bizim yediğimiz yiyeceklerde büyük bir yanma reaksiyonu gerçekleştirerek enerji elde etmektedir. Bu arada oluşan ısı düzeyi de hem proteinlerin ve hemde vücudun diğer fonksiyonlarının düzgün çalışması için kullanılmaktadır. Entropi olarak dağılan vücut ısısıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? uzayın entropi düzeyininde dengede tutulmasında rol oynamaktadır. Belki size son söylediğim garip gelmiştirEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ancak bu dediğim doğrudur.Bizler çoğalırken aslında Dünya’nın ağırlığı artmamaktadır. Doğada var olan maddeler bir araya gelmekte ve netice itibari ile de onikisentrilyon ton olan dünya kütlesi korunmaktadır. Aynı biçimdeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kainatın kütlesi korunmaktaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?bunun yanında kainatın enerji düzeyi de korunmaktadır. Big-bang teoremi doğrudurEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ancak benim kastetiğim noktaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? uzayın büyümediği değilEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kütle ve enerjinin korunduğu prensibidir. Kainatta var olan atom molekülü ileEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?var olan joule ifadesi ile ifade edebileceğimiz enerji hep denge altındadır. Odun yandığında hiçbir şey kaybolmamaktaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir miktar enerji ile beraber gaz ve kül çıkmaktadır. Eğer kimya bilimi çok ileri düzeylere ulaşsa ve bu çıkan şeyler bir araya getirilse yine odunu oluşturabiliriz. Odun yandıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? o zaman madde miktarı azaldı mı? HayırEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? maddenin bir kısmı kızılötesi ışınlar halinde entropi dönüşümüne katıldı; yani yoktan var olmadıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? vardan yok. Nasıl ki fission olayı ile madenin parçalanması sağlanıyor iseEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? füzyon olayı ile de birleştirme sağlanabilmektedir. Eğer yakılan odunun çıkan artıklarıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? karbon düzeyine erişmiş bir süpernova tiplemesinde olduğu gibi bir araya getirilebilse; yani füzyon reaksiyonuna uğratılabilseEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? tekrar odunu oluşturmamız mümkündür. Nasıl ki biz odunu yakıp bir miktar enerji elde ettikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ömrünü bitiren yıldızlarda enerji denklemlerini bozarak yeni maddeler oluşturmakatdır. Burada kaybolan odun yerine bu yıldızlarda yeni madde tiplemeleri oluşmaktadır. Karbona ve hatta demire varıncaya kadar sıkışma meydana gelmekte ve bizim burada yakıp kül ettiğimiz odunda bu şekilde kainatta tekrar oluşturulmaktadır. lütfi şahin.. Enerji dönüşümlerine örnekler; – Barajlardaki depolanmış suyun potansiyel enerjisi vardır. Bu potansiyel enerji su serbest bırakılınca hareket enerjisine dönüşür ve elektrik üreten jeneratörlerin dönmesini sağlayarak elektrik enerjisine dönüşür. -Silgi ile yazdıklarımızı sildiğimiz zaman silginin ısındığını farkederiz. Burada hareket enerjisi ısı enerjisine dönüşmüştür. -Bisikletlerde yer alan dinamo tekere sürtünerek döner ve bisiklette bulunan ufak bir ampülü yakar. Bu durumda hareket enerjisi elektrik enerjisine dönüşmüştür. – Kaydırakta kayan çocuklar kaydırağın tepesine çıktıklarında yere göre bir potansiyel enerjiye sahip olurlar. Kayarlarken bu potansiyel enerji kinetik enerjiye yani hareket enerjisine dönüşüyordur. -Elektrik enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? farklı araç-gereçlerin yardımıyla diğer enerji türlerine dönüştürülebilir. ÖrneğinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? serinlemek amacıyla kullandığımız vantilatörde hareketEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? radyoda ise ses enerjisine dönüştürülmektedir. -GüneşEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?yerküreyi ısıtan bir enerji kaynağıdır.yeryüzüne ulaşan güneş ışınları ısı enerjisine dönüşürler.mesela binaların çatılarında bulunan su depoları güneş enerjisini depo ederek suyun ısınmasına neden olurlar; yani güneş enerjisi ısı enerjisine dönüşmüş olur ve suyu sıcak bir şekilde kullanmış oluruz . -Akü ve pillerde depolanan kimyasal enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kullanım aşamasında elektrik enerjisine dönüşür. Kömürde depolanan kimyasal enerji de yanma sırasında ısı enerjisine dönüşmektedir

Günlük konuşmalarımızda “enerji” kavramını sıkça kullanırız. “Enerjimiz yetersiz.” “Enerji fiyatları gittikçe artıyor.” “Enerji tasarrufu yapmalıyız.” vb. sözlerin hiç de yabancısı değiliz. Enerji denilince aklımıza ilk gelen “elektrikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ışıkEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? benzinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? doğal gazEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kömürEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ateşEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? GüneşEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? pil belki de baraj ve rüzgâr”dır.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
Benzin
Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
Doğalgaz
Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
Rüzgâr
Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
Baraj

EnerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? evrenin sahip olduğu en büyük zenginliktir. Bir iş yapabilmek için enerjiye ihtiyaç duyarız. Şehirlerimiz enerji sayesinde aydınlanırEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? trenlerEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? arabalarEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? uçaklar ve roketler enerji sayesinde hareket eder. Evlerimizi ısıtmakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yemek pişirmekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? radyoda müzik dinlemekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? televizyonda görüntü oluşturmak için de enerji gereklidir. Bunların yanı sıra tarlaları süren traktörler ve fabrikalardaki makineler de enerji sayesinde iş görür.


Güneş
 ’ten gelen enerji gün boyunca etrafımızı aydınlatır ve ısıtırken bitkilerin büyümesini sağlar. HayvanlarEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?ihtiyaç duydukları enerjiyi yedikleri besinlerde depolanmış olan enerjiden sağlar. Kısacası enerji olmadan hayat da olmaz.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?

Bilim insanları enerjiyi “iş yapabilme yeteneği” olarak tanımlarlar. Enerji bir madde değilEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir cisme ait özelliktir. ÖrneğinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? benzinin sahip olduğu enerji doğrudan kullanılmaz. Ancak motorda yandığında enerjiye dönüşür.

PekiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hangi enerji türlerini biliyoruz? KİNETİK ENERJİ 
Bir varlık hareket ediyorsa kinetik enerjiye sahip olduğunu söyleyebiliriz.ÖrneğinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hareket hâlinde olan bir kamyonEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? koşan bir köpekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hareketli dönme dolapEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? akan bir nehir ve rüzgâr kinetik enerjiye sahiptir. Siz de çevrenizdeki varlıklardan kinetik enerjiye sahip olanlardan bazılarını söyleyebilir misiniz?

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?


PekiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? “
 Bir varlığın süratinin artmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? o varlığın kinetik enerjisini de artırır.” diyebilir miyiz? Bu sorunun cevabını verebilmek için 9. Etkinliğe bakalım.

Bir varlığın sürati artıkça kinetik enerjisinin de arttığını biliyoruz. Peki hızları eşit olan fakat kütleleri farklı olan cisimler için ne diyebiliriz? Kütleleri farklı olduğu için
kinetik enerjileri farklı olur. Aynı süratle hareket eden varlıklardan kütlesi büyük olanın kinetik enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kütlesi küçük olandan fazladır. Burdan anlaşılıyor ki kinetik enerji cisimlerin hızına ve kütlesine bağlıdır.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?

EnerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sadece hareketli varlıklarda mı söz konusudur? Bazı maddeler hareketli olmadıkları hâlde iş yapabilme yeteneğine sahiptir. Acaba bu maddeler iş yaparken hangi tür enerjiyi kullanır?

POTANSİTEL ENERJİ

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?


CisimlerinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? konumlarından dolayı sahip oldukları bir çeşit enerji vardır. Bu enerjiye potansiyel enerji adı verilir. Yanda da görülmekte olan paraşütçü 
potansiyel enerjiye
sahiptir.
 

10. Etkinliğimizde depolanmış olan
çekim potansiyel enerjisinin çocuğun ipi bırakmasıyla kinetik enerjiye sonra da işe dönüştüğünü görelim.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?

AcabaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çekim potansiyel enerjisini etkileyen değişkenler nelerdir? Çekim potansiyel enerjisi bir cismin kütlesine ve yüksekliğine bağlıdır. Bunu bir sonraki etkinliğimizde görelim.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?

Çekim Potansiyel Enerjisi Nelere Bağlıdır? 11. Etkinliğimizde bunu gözlemleyelim.


Bir cismi yukarı kaldırdığımızda cisme etkiyen yer çekimi kuvvetini (ağırlığı) yenmek için cisme kuvvet uygulamış ve bir iş yapmış oluruz. Yaptığımız bu iş kaldırdığımız cisimde çekim potansiyel enerjisi olarak depolanır. Bir cismin ağırlığı ve yerden yüksekliği arttıkça çekim potansiyel enerjisi de artar.

Kinetik ve potansiyel enerjinin birbirine dönüşebildiğini biliyor musunuz? Bir ipin ucuna cisim bağlayarak oluşturduğumuz basit bir sarkaçta bu durumu rahatlıkla gözlemleyebiliriz. Aşağıda bunu uygulayabilirsiniz.


1 konumunda-
 Cisim yörüngenin en üstünde. Sürat sıfır. Çekim potansiyel enerjisi en üst seviyede. Kinetik enerji sıfır. 

1-2 arası- Cismin yüksekliği azalıyor. Sürat gittikçe artıyor. Çekim potansiyel enerjisi azalıyor. Kinetik enerji artıyor.
2 konumunda- Cisim yörüngenin en altında. Sürat en üst seviyede. Çekim potansiyel enerjisi sıfır. Kinetik enerji en üst seviyede.
2-3 arası- Cismin yüksekliği artıyor. Sürat azalıyor. Çekim potansiyel enerjisi artıyor. Kinetik enerji azalıyor.
3 konumunda- Cisim yörüngenin en üstünde. Sürat sıfır. Çekim potansiyel enerjisi en üst seviyede. Kinetik enerji sıfır.

Cisimlerin potansiyel enerjileri sadece onları yükse¤e çıkardığımızda mı artar? Kurmalı bir oyuncağın da potansiyel enerjiye sahip olabileceğini biliyor muydunuz?
ESNEKLİK POTANSİYEL ENERJİSİ 
Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
 

Bazı kurmalı oyuncakların içinde bir yay bulunur. Bu yay kurularak oyuncağın hareket etme yeteneği kazanması sağlanır. Yani yayda potansiyel enerji depolanır. Yay boşalırken oyuncak hareket eder. Böylece yaydaki potansiyel enerji kinetik enerjiye dönüşmüş olur. Yayların (ya da daha genel olarak esnek cisimlerin) enerji depolama özelliğinden birçok alanda yararlanıldığını fark ettiniz mi? 

Esneklik potansiyel enerjisi nelere bağlıdır? Bunu 12. Etkinliğimize
bakarak görelim.
Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? 

Yaptığımız etkinlikte de görüldüğü gibi esneklik potansiyel enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yayın cinsine ve gerilme miktarına göre değişmektedir. Bu durum sadece yay için değil bütün esnek maddeler için de geçerlidir.Yandaki ok esneklik potansiyel enerjisine sahiptir. ENERJİ DÖNÜŞÜMLERİ 
İşlerimizi yaparken kullandığımız birçok enerji türü vardır. Bunlar kimyasal enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısı enerjisi ve elektrik enerjisi şeklinde sıralanabilir. Kinetik ve potansiyel enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? mekanik enerji olarak da adlandırılır.Aşağıda enerji dönüşümlerine örnekler yer almaktadır.

- Barajlardaki depolanmış suyun potansiyel enerjisi vardır. Bu potansiyel enerji su servest bırakılınca hareket enerjisine dönüşür ve elektrik üreten jeneratörlerin dönmesini sağlayarak elektrik enerjisine dönüşür.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?

Silgi ile yazdıklarımızı sildiğimiz zaman silginin ısındığını farkederiz. Burada haraket enerjisi ısı enerjisine dönüşmüştür. 

- Biskletlerde yer alan dinamo tekere sürtünerek döner ve bisiklette bulunan ufak bir ampülü yakar. Bu durumda hareket enerjisi elektrik enerjisine dönüşmüştür.
Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? 

- Kaydırakta kayan çocuklar kaydırağın tepesine çıkyıklarında yere göre bir potansiyel enerjiye sahip olurlar. Kayarlarken bu potansiyel enerji kinetik enerjiye yani hareket enerjisine dönüşür. 


13. Etkinliğimizde
 enerji dönüşümüne örnek gösterebileceğimiz bir durum.

Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? 
Elektrik enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? farklı araç-gereçlerin yardımıyla diğer enerji türlerine dönüştürülebilir. ÖrneğinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? serinlemek amacıyla kullandığımız vantilatörde hareketEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? radyoda ise ses enerjisine dönüştürülmektedir.

Akü ve pillerde depolanan kimyasal enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kullanım aşamasında elektrik enerjisine dönüşür. Kömürde depolanan kimyasal enerji de yanma sırasında ısı enerjisine dönüşmektedir.


ÖZET 
Bir varlıkEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hareket ediyorsa kinetik enerjiye sahip demektir. ÖrneğinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hareket hâlinde olan bir kamyonEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? koşan bir köpekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hareketli dönme dolapEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? akan bir nehir ve rüzgâr kinetik enerjiye sahiptir.

Bir varlığın sürati artıkça kinetik enerjisinin de artar.

Aynı süratle hareket eden varlıklardan kütlesi büyük olanın kinetik enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kütlesi küçük olandan fazladır.

CisimlerinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? konumlarından dolayı sahip olduklar› bir çeşit enerji vardır. Bu enerjiye potansiyel enerji adı verilir.

Bir cisim olduğu yerden yukarıya doğru kaldırıldığında enerji depolanması olur. Bu enerji çekim potansiyel enerjisi olarak adlandırılır.

Esnek cisimlerin gergin veya sıkışık konumda iken depoladıkları enerjidir.Esneklik potansiyel enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? cismin cinsine ve gerilme miktarına göre değişmektedir.

İşlerimizi yaparken kullandığımız birçok enerji türü vardır. Bunlar kimyasal enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısı enerjisi ve elektrik enerjisi şeklinde sıralanabilir. Kinetik ve potansiyel enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? mekanik enerji olarak da adlandırılır.

Enerji; iktisatçılar için yakıt anlamına gelenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? fen adamları için ise varoluşun temel şekillerinden biri olup madde ile eşdeğer olan ve maddeye dönüştürülebilen bir kavramdır. Kütle-enerji denkliği Einstein denkleminde E=mc2 olarak ifade edilmiştir. Burada;m kütleyiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? E bunun enerji eşdeğerini göstermekteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? c ise elektromanyetik sabit (ışık hızı)’i simgelemektedir. Bu sabit çok büyük bir sayı olduğundan çok küçük bir kütle parçası bileEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çok büyük miktarda enerjiye eşdeğer olmaktadır. Ancak bu yalnızca nükleer reaksiyonlarda gerçekleşen bir enerjidir ve kütlenin enerjiye dönüşümü yıldızlar için önemli bir enerji kaynağı oluştursa bile;bu olay yeryüzündeki fiziksel olaylarda bu denli önemli rol oynamamaktadır(nükleer güç istasyonları dışında.). Kütle-enerji korunmasıyla ilgili kanun evrendeki ya da evrenin bir bölümünü oluşturan soyutlanmış (izole) bir sistemdeki toplam kütle-enerji miktarının değişmez olduğunu belirtmektedir. Hiçbir nükleer reaksiyonun olmadığı izole bir sistemde bu; hem enerjinin hem de kütlenin toplam miktarlarının değişmez olduğu anlamına gelir. Bu nedenle enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? genelde korunmuş durumdadır. EnerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? birbirine eşdeğer birçok şekillerde ortaya çıkabilir. Bunlardan en sık olarak rastlananı ısıdırEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yani madde moleküllerinin hareketidir. Öteki tüm enerji çeşitleriEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? eninde sonunda ısı hareketlerine dönüşme eğilimi taşırlar. Bir diğer enerji şekli deEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektronların hareketi olan elektriktir. Elektronların hareketi elektromanyetik alan yaratır ve böylece elektromanyetik enerji oluşur. Makroskobik cisimler hareket ettiklerindeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu hareketleri nedeni ile bir enerji taşırlar. Bu enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? onların KİNETİK ENERJİleridir ve ½ mV2formülüyle hesaplanır. Burada; m kütleyiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? V ise hareket hızını gösterir. Hareketli bir cismin hızını değiştirmek ya da duran bir cismi harekete geçirmek için ona bir kuvvet uygulanmalı ve bir iş yapılmalıdır. Bu işEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? cismin kinetik enerjisindeki değişikliğe eşittir. Fizikçilerin ilk enerji tanımlamalarından biri bu özellikten kaynaklanır. Bu tanımlamaya göre iş: ‘İş yapabilme yeteneği’ dir. İş karşı koyan bir kuvvete karşı yapılırsa sistemde POTANSİYEL ENERJİ birikir ve bu her zaman serbest kalmaya hazırdır. Bu engelleyici kuvvet elektromanyetikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrostatik nitelik taşıyabilir ya da burucu veya gerici bir kuvvet olabilir. Yeryüzünde m kütlesine sahip bir cisim h yüksekliğine kaldırılacak olursaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bunun yerçekim potansiyel enerjisi mgh formülüyle hesaplanır. Burada; g yerçekimine bağlı ivmedir. Eğer cisim bu yükseklikteyken bırakılırsa düşer ve V hızıyla yere çarpar. Burada az önce sahip olduğu potansiyel enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ½ mV2ile hesaplanan kinetik enerjiye dönüşmüştür. Ses enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? havanın titreşimi şeklindeki bir kinetik enerjidir. Kimyasal enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir reaksiyonun yürüyüşü sırasında kimyasal bir sistemden açığa çıkan enerjidir. Tüm enerji şekilleri eşdeğer olmakla birlikteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? dönüşüm olaylarında daima % 100 verim elde edilemez (Ortaya çıkan enerji kaçağıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? her zaman ısı olarak görülür.). SI sisteminde enerji birimiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? joule’dür. 

ENERJİNİN KORUNUMU PRENSİBİ

Enerji kendi kendine var olamazEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? var olan enerji ise kendi kendine yok olamaz. Fakat bir tür enerjiden başka bir tür enerjiye dönüşebilir. Örneğin; barajlarda toplanan su önce potansiyel enerji kazanırEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sonra kinetik enerjiyeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?daha sonra elektrik enerjisineEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? oradan da mekanikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısı ve ışık enerjisine dönüşebilir. 
Toplam enerji daima sabittir. Toplam enerjinin sabit olması demekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir tür enerji azalırken başka bir tür enerji ya da enerjilerin aynı miktarda artması demektir.
1. Sürtünmelerin ihmal edildiği mekanik sistemlerde kinetik ve potansiyel enerjinin toplamı sabittir. Yani mekanik enerji korunur.

EToplam = EK + EP = sabit

Sürtünme olmadığı zamanEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? enerji dönüşümü yalnız kinetik ve potansiyel enerji 
arasındadır.
2. Sürtünmeli sistemlerde mekanik enerji ( Ek + Ep ) sabit değildir. Toplam enerjinin bir kısmı sürtünmeden dolayı ısıya dönüşmektedir. Isıya dönüşen enerji sürtünme kuvvetinin yaptığı işe eşittir.

EToplam = EK + EP + E Isı

ENERJİ ÇEŞİTLERİ

Enerjinin birçok çeşidi vardır: IsıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ışıkEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? güneşEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hidrojen en.Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? rüzgar en.Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasal en.Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrik en.Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? manyetik en.Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?jeotermal en.Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yay potansiyel en. gibi… 
Aşağıda bazı enerji türlerinin geniş açıklamaları verilmiştir:

ELEKTRİK ENERJİSİ VE MANYETİK ENERJİ

Fizikteki anlamıyla enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bütün kuvvetEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hareketEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrik ya da manyetik alan belirtileriyle bağlantısı olan soyut bir kavramdır. Enerji kavramıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? mekanikteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? önceEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir cismin belli miktarda bir iş üretmesi olarak düşünülmüşEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? daha sonra ısının işe (ve işin ısıya) dönüşmesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısının ısı enerjisiyle bir tutulması sonucunu vermişEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?aynı biçimde elektrik alanlarına ve manyetik alanlaraEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrik enerjisi ile manyetik enerjiden başlayarak iş üretebilen kuvvetlerin denk düştüğü anlaşılmıştır.

ELEKTRİK ENERJİSİ

Elektriklenmiş iki cismin birbirini çekmesi ya da itmesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir elektrik enerjisinin varlığını gösterir. Bu olayEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?elektrik alanının ve elektrik potansiyelinin tanımlanmasını sağlamıştır. Bir elektrik alanındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? aralarında bir V potansiyel farkı olan iki nokta arasında bir q elektrik yükü yer değiştirdiğindeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? verilen ya da alınan W enerjisi (hareketin yönüne göre)Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? W=qV olur. Böylece bir noktadan öbürüne geçen bir elektronEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu noktalar arasında 1 voltluk bir potansiyel fark uygulandığındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? 1 elektron-voltluk (yani 1Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?6*10-19 coulomb*1volt = 1Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?6*10-19 joule) bir enerji kazanır. Bir V potansiyel farkı altındaki c sığalı bir kondansatörün yüklenmesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iki armatür arasında bir E elektrik alanı yaratmaktan başka bir etki olmaksızınEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? W=1/2cV2 ‘lik bir enerji harcaması gerektirir.

MANYETİK ENERJİ

Mıknatısların birbirini çekmesi ya da itmesi bir manyetik enerjinin varlığını gösterir. Akımlarla manyetik alanların üretilmesi ya da manyetik alanların ve akımların karşılıklı etkisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrik enerjisi ve manyetik enerji arasında sıkı bir bağlantı olduğunu ortaya koyar.
Elektromanyetik olaylarEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? özellikle motorlardaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrik enerjisinin kolaylıkla mekanik işe dönüşmesini sağlarlar. Özindükleme katsayısı (indüktans) L olan bir bobin akımının I şiddetinde olması için W=1/2LI2 enerjisineEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yani bir B manyetik alanı doğuracak harcamaya gereksinim vardır. Bu enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kondansatörün boşaltılmasıyla ya da bobinden geçen akımın kesilmesiyle geri alınabilir.

ELEKTROMANYETİK ENERJİ

Işığın elektromanyetik kuramıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ışınımlarınEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektromanyetik enerji adı verilen bir enerji (ışıma enerjisi) taşıyarak yayılan elektromanyetik dalgalar olduğunu göstermiştir. Çağdaş kuramlarsaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Einstein’ın yaptığı gibiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ışığın taneciksel ve dalgalı iki görünümü bulunduğunu kabul etmekte ve her bir fotona bir hv enerjisi ya da enerji kuvantumu maletmektedirler; buradaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? h Planck değişmezini (h = 6Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?62*10-34 j.s)Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? v de göz önüne alınan ışınımın frekansını gösterir. Yıldızların yaydığı enerji olağanüstü büyüklüktedir; sözgelimiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Güneş yılda 1034 joulelük bir enerji yayar; buEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yaklaşık 3.1027 kWs (saatte 3 milyar kere milyar kere milyar kilowatt ) eder; bu da kütle ile enerji arasındaki eşdeğerliliğin gösterdiği gibiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yılda 1014 tonluk bir kütle yitimine denk düşer. NitekimEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bağıllık kuramıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir cismin hızını arttırmak için harcanan işinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?aynı zamanda cismin kütlesinin de artmasını sağladığını ortaya koymaktadır. EinsteinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektronun hareketlerini göz önüne alarakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? eylemsizliğin elektromanyetik kökenli olduğunu göstermiştir: Bir cismin kinetik enerjisindeki dW artışıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kütlesindeki dm artışı ile ışığın co hızının karesi ile çarpımına eşittir; dW= dm.co2 . BuradanEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? m kütlesinin W/co2 enerjisine eşit olduğu çıkar; dolayısıyla bir gramlık herhangi bir maddeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? 25 milyon kWs’e eşdeğerdir.

FİZİKSEL ENERJİ

İş üretebilen sistemlerde enerji var demektir. Bu enerji kavramı fiziğin bütün dallarındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çeşitli biçimlerde ortaya çıkmışEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ama açıklığa kavuşması yavaş yavaş olmuştur.
İnsan ister kendi çıkarına kullanmak için bazı doğal kaynaklardan yararlan-maya çalışmış olsunEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ister kendi çalışma zorluklarını azaltmayı aramış olsunEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? enerji önceEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? en gözle görünür haliyleEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? mekanik iş biçiminde ortaya çıkmıştır. Dağlardan vadilere inen suEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir iş üretebilir. VinçEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? makaraEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kaldıraç gibi yalın makineler de daha az emekleEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? insanın kas gücünü arttırabilir. Ama bütün bunlar karşılıksız olmaz ve kuvvette kazanılanEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? aşılan yolda yitirilir: İş bir kuvvetle bir yer değişikliğinin çarpımıdır. DolayısıylaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bütün fiziğe egemen olan enerjinin korunumu yasasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? özellikle işin korunumu biçiminde ortaya çıkar. 

ENERJİNİN KORUNUMU

Yalın makineler iş üretemezler; bu işEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? onları çalıştıran işçi ya da motor tarafından sağlanır. Söz konusu makineler yalnızcaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? işi bütünüyle koruyarak görevi kolaylaştırırlar. Bu koruma ancakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sistem değişmez hızla çalışıyorsa açıkça gözlenir; sözgelimiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir vincin çalışmaya başlamasıyla bazen iş ortadan kalkar ama yok olmaz: Vincin durmasıyla iş yeniden ortaya çıkar. OlayEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? makinenin hızlanmasının başlangıç evresinden yararlanmak yoluyla işi depolaması ve yavaşlama anında onu yeniden geri vermesi biçiminde gelişir. BöyleceEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? enerji kavramıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? somut bir sistem içinde depolanan iş biçiminde ortaya çıkar. Durumu daha yakından inceleyen fizikçilerEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? gerçekte işin aşağı yukarı her zaman kesin olarak yok olduğunu anlamışlardır. İşin korunumu tam anlamıyla doğrulanmamıştır; yalnızEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?iş ortadan kalktığında ısı ortaya çıkmaktadır. Yitirilen işin sonucu olarak bu ısının ortaya çıktığını görmek ve yitirilen aynı bir iş için her zaman aynı miktarda enerjinin ortaya çıkıp çıkmayacağını aramak çekici gelmişEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?kalorinin mekanik eşdeğerininEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? işin ısıyaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısının da işe dönüşmesinin 

incelenmesiyleEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? XIX. yüzyılın başındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Joule ve Carnot’nun temellerini atmış oldukları termodinamik doğmuştur.

İÇ ENERJİ

Enerjinin korunumu yasasının tam anlamıyla doğrulanması içinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ayrıcaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iç enerji kavramından yararlanmak gerekir. Sudan buhara geçişte olduğu gibiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bazı dönüşümlerde işEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? görünür hiçbir değiş-tokuş olmaksızın yiter; ama burada da gerçek bir yok olma söz konusu değildir. İşEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? değişmekte olan sistemin kendi içinde depo edilir; depolana bu işEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iç enerji denilen enerjidir. Enerjinin uygulamalı kullanımı için makroskobik sistemler arasındaki alışverişler göz önüne alınırsaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu sistemlerin mikroskobik bir iç yapıları bulunur: Molekül yapısı. Bir sistemin iç enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? söz konusu mikroskobik yapıya ilişkin enerjidir: Taneciklerin kinetik enerjisi ve tanecikler arasındaki etkileşmeye bağlı olan potansiyel enerji.
XX. yüzyılın başına kadar fizikçiler enerjinin korunumu yasasından geniş ölçüde yararlanırkenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyacılar da bir ‘korunum yasası’ndan (Lavoisier’in ‘Hiçbir şey yok olmazEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hiçbir şey yaratılmaz.’ sözüyle dile getirdiği yasa) kütlenin korunumu yasasından yararlanmaktaydılar. Bununla birlikteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ağır bir atom çekirdeğinin fisyonuEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? büyük bir hızla ve bunun sonucu olarak yüksek bir kinetik enerji taşıyarak kaçan hafif çekirdeklerin doğuşuna yol açar. OysaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? fırlatılan kütlelerin toplamıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? başlangıçtaki ağır çekirdeğin hareketsiz kütlesinden küçüktür. EinsteinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kütle ve enerjinin eşdeğerliliğini kabul ederekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yiten kütleyi açıklamakla kalmamışEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ayrıca iki büyük korunum yasasının olağanüstü bireşimini de gerçekleştirmiştir. Yalıtılmış bir sistem içinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kütle ile enerjinin toplamı değişmezdir. Kütle ile enerji arasındaki eşdeğerlik Einstein’ın şu bağıntısıyla verilir: E = mc2 ; buradaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? m göz önüne alınan hızla hareket eden taneciğin kütlesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? c de ışık hızıdır. DolayısıylaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? maddeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kendi içinde akıl almaz derecede büyük miktarda enerji bulundurmaktadır. AyrıcaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu enerjiyi serbest bırakabilmekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sonra da debisini denetleyebilmek gerekir. Hidrojenin kaynaşma tepkimesi için bu gerçekleşememiştir; çünkü hidrojen için enerji bir kez serbest bırakılıncaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? henüz ancak hidrojen bombasının yıkıcı gücü olarak kullanılabilir. Uranyum atomunun nötronlarla bombardımanıyla gerçekleştirilen uranyumun fisyonuysaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? denetlenebilmekte ve nükleer santrallerde kullanılan atom pillerinin temel mekanizmasını oluşturmaktadır. 

Yer de bir gezegen olarakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çok büyük bir enerji kaynağıdır; dönüşünün neden olduğu kinetik enerji. Burada da zorlukEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? söz konusu enerjiyi kullanma olanağından kaynaklanır; çünkü insanlar Yer’in dönüşüyle birlikte sürüklenmektedirler. Buna karşılıkEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Ay’ın ve fiziksel bir olay olan yerçekiminin varlığı söz konusudur. Gelgitler ve gelgit hareketlerindeki güce dayalı santraller de bundan kaynaklanmaktadır.

FİZİKSEL ENERJİNİN GELECEĞİ

Sonsuz küçük ve sonsuz büyüğün sunduğu bu enerjilerden geniş çapta yararlanmayı beklerkenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yük hayvanlarından petrole kadar uzanan ‘geleneksel’ enerji kaynaklarına yönelmeyi de sürdürmek gerekir. Dünyanın karşı karşıya kaldığı temel sorunEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kuşkusuzEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? taşıma ve kullanım sorunlarının bağlı olduğu enerji kaynakları sorunudur. GerçektenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? enerji kaynakları bütünüyleEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bulundukları yerde ya da doğrudan doğruyaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?kullanılabilir halde değildir; bu da enerjilerin biçim değiştirme sorununu ortaya çıkarmaktadır. SözgelimiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir kaynaktan enerji taşınırkenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kaynağın sağlayabileceğinden çok enerji harcamak kuşkusuz anlamsız olmaktadır. 
Enerji kaynaklarının çoğuEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? taşınması özellikle kolay olan elektriğe dönüştürülür. Barajlarda toplanan suyun potansiyel enerjisi buna örnek gösterilebilir. Söz konusu potansiyel enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? önce baraj vanalarının açılmasıyla kinetik enerjiye çevrilmekteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sonra da düşüşteki kinetik enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? türbinler yardımıylaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? dönme kinetik enerjisine dönüştürülmekteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu da elektrik üreteçlerini (jeneratör) çalıştırmaktadır. Yüksek gerilimli bir elektrik şebekesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?üretilen elektriği taşıyarakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sözgelimiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? görünür dalga boyu bölgesinde elektromanyetik enerji haline getirilip aydınlatmada kullanılmasını sağlar. 

KİMYASAL ENERJİ 

Tepkimeye yatkın bir ortamEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? mekanikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ışıkEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? vb. biçimindeki enerjiyi soğurabilir ya da üretebilir.

Yanma olaylarındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasal enerji kullanılmakta ve mekanik enerjiyeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısıl enerjiye ya da başka bir enerji biçimine dönüştürülmektedir. Isı verici güçEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yani tepkime ısısıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yanıcı maddenin birim kütlesine orantılı olarak kullanılır. Patlayıcı tepkimelerdeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? enerjinin büyük bir bölümü mekanik iş halindeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? geri kalanıysa ısı halinde ya da ışıma enerjisi olarak açığa çıkar. Pillerde ve akümülatörlerdeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasal enerji doğrudan elektrik enerjisi üretir; buna karşılıkEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir elektroliz tepkimesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? böyle bir elektrik enerjisini harcar. Havadaki karbon dioksit gazının klorofile dönüşmesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ışık enerjisinin soğurulması olmadan gerçekleşmezkenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? fosforlu maddelerEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasal değişmelere uğrayarak ışık yayarlar. DolayısıylaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kimyasal enerjetikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? her biri belli bir enerji biçiminin alışverişini konu edinenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çok sayıda dal içerir. 

MEKANİK ENERJİ VE ISI ENERJİSİ

Dış ortama iş sağlayabilen bir sistemin enerjisi vardır. Böyle bir sistemdeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bütünün hareketleri ya da cismin çeşitli bölümleri arasındaki etkileşmeler mekanik enerji kaynağı oluştururlar. Isı enerjisiyseEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sistemi oluşturan taneciklerinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? öz hareketlerinden kaynaklanır.

MEKANİK ENERJİ 

Bir sistemin mekanik enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sağlayabildiği işe dayanarak ölçülür. Bu kavramEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? insan işi kavramınaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yani bir kütleninEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir güç harcanarakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yerinin değiştirilmesine denk düşer. Dinamik bilimiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir F değişmez kuvvetininEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?başlangıçta hareketsiz halde bulunan bir m kütleli cisme uygulandığındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? onaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ivmesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? genellikle g ilegösterilen bir hareket ilettiğini gösterir. Bu kuvvetinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? güç etkisinin çizgisi doğrultusundaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? x uzunluğundaki bir yer değiştirme sırasında ürettiği işEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? tanım olarak W = Fx ‘e eşittir. Bu cisimEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ideal koşullarda (hiçbir sürtünme yoksa)Enerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? alınan işi geri verebilir. GerçektenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? eylemsizlik sayesinde koruyacağı bir V hızıyla kendi haline bırakılmış olan bu cisimEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir çarkla bağlanmış bir palete çarparsaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu çarkı döndürecektir; dolayısıyla bir enerjisi vardır. Hareketin yol açtığı bu enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik enerji diye adlandırılır ve E=mV2 bağıntısıyla hesaplanır. Bu bağıntıda m cismin kütlesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? V de hızıdır.
Zemin üstüne bırakılmış ağır bir bilyeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? serbest düşüş nedeniyle ya da ağırlığından dolayıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? eğik bir düzlem boyunca yuvarlanarakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir hız kazanabilir. Yer’e göre olan konumu yüzündenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bilyeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerji adı verilen bir enerji birikimi taşır ve bu enerjininEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? statik bir özelliği vardır. Sistem tarafından depolandığındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? onun biçimiyle birlikte değişir: Yer-bilye uzaklığı azaldığındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerji deEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? aynı biçimde azalır. BunaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sistemin iki bölümü arasındaki etkileşme neden olur. BöyleceEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iki elektrik yüküEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iki mıknatısEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iki gezegen arasındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?manyetik ya da çekim potansiyel enerjilerinin tanımlanmasını sağlayan kuvvetler etki eder. Gerilmiş bir yayda daEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? onu oluşturan moleküller arasındaki ‘esnek’ etkileşmelerin neden olduğu bir potansiyel enerji vardır. Bu son örnekEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerjinin kinetik enerjiyeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik enerjinin de potansiyel enerjiye kolayca dönüştürülebileceğini gösterir. Bir sistemin mekanik enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik ve potansiyel enerjilerinin toplamına eşittir. Yalıtılmış bir sistem söz konusu olduğundaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu toplam değişmezdir; yalıtılmış sistemlerde mekanik enerjinin korunmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? fiziğin temellerinden birini oluşturur. BuEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? cisimlerin hareketini ve dalgaların yayılmasının incelenmesini sağlar. BöyleceEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sesinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? gaz içinde iletilmesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerjinin kinetik enerjiye dönüşmesine denk düşen art arda sıkışmalar ve genleşmelerden kaynaklanır. 

ISI ENERJİSİ

IsıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çok sayıda fizik olayında ortaya çıkar. Joule’ünEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kalorinin mekanik eşdeğerini ölçtüğü 1845 yılından bu yanaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?ısınınEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? potansiyel enerji ya da kinetik enerjiyle aynı nitelikteki bir enerji biçiminden başka şey olmadığı bilinmektedir. Demek kiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir sistemin toplam mekanik enerjisini hesaplamak içinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısı enerjisini de göz önünde bulundurmak gerekir. Akışkanlardaki enerji alışverişlerini ve itici kuvvete dönüşümü inceleyen termodinamikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?sistemler bütününün hareketleriyle ilgilenmez. Bu durumda kinetik enerji sıfırdır ve bir akışkanın DU iç enerji değişikliğiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? akışkana sağlanan iş ile bu akışkana verilen ısının toplamı olarak tanımlanır. Termodinamiğin birinci ilkesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu anlatımıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? DU = W+Q bağıntısıyla açıklar. BuradaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? W dış ortam ile değiş tokuş edilen işiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Q ise ısı alışverişlerini simgelemektedir. Isı vererek iş elde etmek içinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? CarnotEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iki ısı kaynağının gerektiğini göstermiştir: AkışkanEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sıcak denilen kaynaktan ısı alır ve soğuk denilen kaynağa ısı verir. Demek kiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısının tümü işe dönüştürülemez. 
GerçektenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? moleküllerin çalkantısınaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yaniEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik enerjilerine denk düşer. Bu ısıl çalkantıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? tam anlamıyla düzensiz olduğundanEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kinetik enerjinin yalnızcaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? iki kaynak arasındaki sıcaklık değişikliğinden dolayı düzenli olan bölümü kullanılabilmektedir. Dolayısıyla buharlı makineler türündeki ısıl motorlarEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir sıcak kaynak (yani kazan) ile baca ve üretilen enerjinin bir bölümünü alan atmosferin oluşturduğu bir soğuk kaynaktan oluşmuşlardır. Bu çift ısılı sistem bulunmazsaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? enerjinin tümüEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? moleküllerinin kinetik enerjilerini aynı biçime sokmak içinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısıya dönüşür. Enerji yitimine yol açan daEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? insan açısından pek kullanışlı olmayan bu enerji dönüşümüdür.

NÜKLEER ENERJİ

Çekirdeklerin fisyonu ya da kaynaşması sırasında açığa çıkan enerjiye nükleer enerji denir. Çekirdeklerin kohezyonunu (cisimlerin moleküllerini kendi aralarında bağlayan kuvvet) sağlayan kuvvetlerEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? son derece güçlüdür. Nükleonlardan (protonlar ve nötronlar) hareket ederek çekirdeğin oluşması sırasındaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu bileşenlerin kütlelerinin bir bölümüEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? söz konusu bağıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bağ enerjisi biçiminde sağlarlar. Demek kiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bir atom çekirdeğinin kütlesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? onu oluşturan protonların ve nötronların kütlelerinin toplamından her zaman daha düşüktür. BuEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? m kütle yitimini betimleyen E bağ enerjisi Einstein’ın E = mc2 bağıntısı sayesinde hesaplanabilmektedir. Bu bağıntıdaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? c ışık hızıdır. Söz konusu enerjilerin belirlenmesi büyük önem taşır: BöyleceEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çekirdeklerin farklı kararlılıkları anlaşılabilir. Bir çekirdekteki nükleonlar arasındaki bağ enerjisi arttığı orandaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çekirdek kararlılık kazanır. Kütle yitimininEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? orta bir değerdeki atom kütlesi olduğu ve demir gibi elementlerdeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? uranyumEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? plütonyum gibi ağır elementlerinkinden ya da hidrojen gibi hafif elementlerinkinden daha büyük olduğu saptanmıştır. En kararlı çekirdeklerEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yaklaşık 8 MeV’luk (1 megaelekronvolt = 1 000 000 elektronvolt) bir bağ enerjisi gösteren geçiş metallerinin çekirdekleridir. Bir uyarılma sonundaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ağır bir çekirdek bölünerek (fisyon) iki kararlı çekirdek verir. Kazanılan enerjiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? fisyon için gerekli olandan çok daha büyüktür. İki hafif çekirdeğin nükleer kaynaşma yoluyla birleşmesi sonunda daEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? önemli bir enerji elde edilir. Bu tanecikler arasındaki elektriksel itelemeEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? birçok zorluğa neden olduğundanEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? şimdilikEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hidrojenin izotoplarının nükleer kaynaşmasıyla yetinilmektedir.

SONUÇLAR VE UYGULAMALAR

Dünya enerji tüketimiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? her on yılda iki kat artmaktadır. Bu artış sürerseEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? 3*1016 kWs olarak değer biçilenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? fosil enerjisi rezervlerinin (petrolEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? doğal gazEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? kömürEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bitümlü yapraktaş) hızlı biçimde tükeneceği hesaplanmıştır. Bu durumdaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yeni enerji biçimlerinin araştırılmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? insanlık için gün geçtikçe önem kazanmaktadır. Yeni kaynaklar arasında da nükleer kaynaşma ve fisyonun ilk sırada yer aldığıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? tartışma götürmez bir gerçektir. Denetimli fisyonEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? nükleer reaktörlerde gerçekleştirilmekteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? açığa çıkan nükleer enerjinin bir bölümüEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısı enerjisi olarak kullanılmaktadır. BöyleceEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? nükleer santraller elektrik üretmektedirler. Günümüzde yalnızca gemilerde kullanılan nükleer motorEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ilke olarak nükleer santrallerin donanımını anımsatır. Fisyon sonucu açığa çıkan ısıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? basınç altındaki suyun yüksek bir sıcaklığa ulaşmasını sağlar. Bu suEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ısısınıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? basıncı daha düşük olan bir ikincil devrenin buharlaşan sulu değiştiricisine iletir. Üretilen buharEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? pervaneleri ve elektrik üreteçlerini sürükleyen türbinleri çalıştırır. Gemilerdeki nükleer motorların üstünlüğü gemilere sağladıkları büyük hareket özerkliğidir. Termonükleer kaynaşmadaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ‘yakıt’ olarakEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? okyanus sularında olağanüstü miktarda bol bulunan hidrojenin izotoplarından yararlanılmaktadır. AmaEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? bu kaynaşma tepkimesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çok fazla enerji açığa çıkarmakla birlikteEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? söz konusu enerjininEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? hidrojen bombasında olduğu gibiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? apansızın bütünüyle açığa çıkmasını önlemek içinEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?denetlenmesi gerekmektedir. 

GÜNEŞ ENERJİSİ

Evrendeki en büyük enerji kaynağı Güneş’tir. Güneş enerjisiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Güneş’te yoğun olarak bulunan hidrojen ve helyum gazlarının çekirdeklerinde meydana gelen füzyon olayıyla ışıma enerjisi olarak açığa çıkmaktadır.
Güneş enerjisinin kullanılabilmesi için öncelikle toplanması gerekir. Bu toplama işlemi ısıl ve elektriksel olmak üzere iki farklı yöntemle yapılmaktadır. Basitlik ve ucuzluk gibi nedenlerle ısıl toplama yöntemi daha çok tercih olunur. 
Güneş ısıl sistemlerinin düşük ve yüksek sıcaklık uygulamaları vardır. Düşük sıcaklık uygulamaları; yapıların ısıtılmasınıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? konutEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? sanayi ve tarımda çeşitli ısı gereksinimlerinin karşılanmasını kapsarkenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? yüksek sıcaklık uygulamaları; buhar üretimindenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? maden ergitmeye kadar uzanmaktadır. Isıl uygulamaların pek çok kullanım alanları olupEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? tarımda ve çeşitli sanayi kesimlerinde sıkça uygulanmaktadır.

Güneş Pilleri:
Güneş enerjisinden elektrik elde etmenin değişik yöntemleri vardır. Ancak en yaygın ve verimli olanı güneş pilleridir. Güneş pilleri veya fotovoltaik hücrelerEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? güneş enerjisini direkt olarak elektriğe çevirirler. Fotovoltaik etki ilk kez 1839’da Fransız fizikçi Edmund Becquerel tarafından bulunmuştur. İlk güneş pilleri ise 1954 yılında ABD’de Bell Laboratuarı’nda geliştirilmiştir. 
Güneş pilleriEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? ilk yıllarda daha çok uzay çalışmalarında uyduların güç gereksinimlerini karşılamak için kullanılmışlardır. Güneş pillerininEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? alternatif ve güvenilir bir enerji sistemi olarak görülmeye başlanmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?1970’lerin başında ortaya çıkan petrol krizi ile gerçekleşmiştir. Gelişen performanslarının yanı sıraEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?maliyetlerinin azalması ve güvenilirliklerinin artmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? seçenek olarak öne çıkmalarını sağlamıştır.
Güneş pilleriEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? Güneş enerjisini direkt olarak elektriğe çevirirler. Güneş pili hücreleriEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? katmanlarından biri pozitifEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?diğeri negatif olmak üzere en az iki kat yarı-iletken maddeden yapılırlar. 
Güneş pillerinin gelecekte yaygınlaşmasını sağlayan avantajları şunlardır: 
** Ömürlerinin çok uzun olmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
** Bakım masraflarının az olmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
** Çevre dostuEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? temiz bir enerji kaynağı olmasıEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi?
** Modüler olarak kullanılabilmesi (Kol saati ve hesap makinesi gibi küçük güçlü yerlerdenEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? elektrik üretim santralleri gibi büyük güçlü yerlere kadar.) 
** Çok kısa bir sürede devreye alınabilmesiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? gibi…

SONUÇLAR

Enerji ihtiyacına gereksinimin artması ve bunun yanı sıra çevre bilincinin de kazanılması sonucu alternatif ve yenilenebilir enerji kaynaklarına ilgi artmıştır. En önemli yenilenebilir ve temiz enerji kaynaklarından biri olan Güneş enerjisinden elektrik enerjisi elde etme yöntemleri ve kullanım alanları gün geçtikçe artmaktadır. Görülen odur kiEnerji Çeşitleri ve Dönüşümleri - Enerji Türleri Birbirine Dönüşebilir Mi? çevre dostu ve tükenmez enerji kaynağı olan Güneş enerjisi ile ilgili araştırmalar gittikçe yoğunluk kazanmakta ve birçok alanda kullanımı yaygınlaşmaktadır. Güneşli günlerin bol olduğu ülkemizde de bu konudaki çalışmalar hız kazanmıştır ve bundan sonra ilginin daha da artacağı beklenmektedir.

Sponsor Bağlantılar


Bu Sayfayı Paylaş

Henüz Yorum Yapılmamış.

Bir Cevap Yazın

(örnek: Lionel Messi) *

(İsteğe Bağlı)